Over de Tibetaanse cultuur


Kloosterpaleizen.

In Tibet zijn overal tempels en kloosters, de zogenaamde gompa's, gebouwd, waar in het verleden duizenden monnikken woonden. De kloostergebouwen, de tempels en de huizen werden gebouwd met dikke muren om bescherming te bieden tegen de lange koude winters van de Himalaya's. De gompa's werden zowel binnen als buiten prachtig beschilderd, de houten deuren werden bewerkt met kunstig houtsnijwerk terwijl de daken schitterden in de zon omdat ze met goudblad waren bedekt.

Een van de mooiste voorbeelden van een Tibetaanse gompa is te vinden in Lhasa, de hoofdstad van Tibet. Hier staat de Potala, het beroemde kloosterpaleis van de Dalai Lama, de leider van de Tibetanen, die hier vroeger samen met honderden monnikken woonde totdat hij in 1959 moest vluchten voor het Chinese leger dat het land was binnengevallen.
Ondanks de grote verwoesting van veel van de eeuwenoude tempels en kloosters, zijn er in de afgelegen valeien van Tibet toch nog een aantal kloosters overgebleven met een bijzondere Tibetaanse bouwstijl.


Tibetaanse huizen.

Huizen worden gebouwd met blokken gedroogde leem en stro. In de lemen huizen is de benedenverdieping bestemd voor de dieren; hier wordt hooi, mest en landbouwproducten opgeslagen. Je vind er ook allerlei landbouwwerktuigen en andere gebruiksgoederen. Erboven, op de middenverdieping, zijn de woonvertrekken van de bewoners. De muren zijn er vaak geschilderd en versierd. Op de bovendste verdieping bevindt zich het familie altaar met religieuze afbeeldingen gewijd aan Boeddha en de beschermgoden, met wierook, belletjes, vetlampjes en allerlei kleurrijke versierselen. De nomaden in het noorden van Tibet wonen niet in huizen, maar in zwarte tenten die gemaakt zijn van jakhuiden.

Het dagelijks voedsel.

De dagelijkse maaltijd bestaat uit tsampa (geroosterde gerstemeel), vlees bouillon en hete Tibetaanse boterthee die de hele dag door gedronken wordt.

De Tibetaanse thee wordt als volgt gemaakt: Theebladen worden eerst in een vijzel samengestampt, daarna lang gekookt en getrokken. In een soort langwerpig, kokervormige mengvat wordt boter, zout en soms melk toegevoegd aan de thee, daarna wordt alles flink geroerd en overgeschonken in een ketel of aarden pot. Tibetanen drinken meestal thee en chang (gerste bier). Tibetaanse boterthee is zeer voedzaam. Tibetanen vinden het lekker, wij waarschijnlijk vies.


De Godsdienst.

Het Tibetaans Boeddhisme is een oude levensfilosofie met regels over hoe je met elkaar moet omgaan om gelukkig te kunnen samenleven, over hoe je problemen kunt oplossen, en veel meer.

Het Boeddhisme bestaat uit drie onderdelen, de zogenaamde 'Sieraden' die zijn:
1. De Boeddha - is de goddelijke persoon, het grote voorbeeld: de eerste Boeddha leefde 2500 jaar geleden in India.
2. De Dharma - de leer van het Boeddhisme, het pad naar kennis en geluk, ook wel de 'verlichting' genoemd.
3. De Sangha - is de gemeenschap van monniken en alle volgelingen van de Boeddhistische leer.


Boeddha betekent "De Verlichte" of "De Ontwaakte".

Ongeveer 2500 jaar geleden leefde er India een koningszoon, Sidharta Gautama genaamd, die de eerste Boeddha werd. Op jonge leeftijd verliet hij zijn luxe leven en ging op zoek naar waarheid en kennis. Na een lange zoektocht en na jaren van ontberingen en meditatie had hij succes en bereikte hij zijn doel. Het was alsof hij was ontwaakt uit een droom, zijn ogen waren geopend voor de waarheid, daarom werd hij 'de ontwaakte' of 'de verlicht' genoemd. De rest van zijn leven reisde hij door India en onderwees hij de mensen over de leer, de zogenaamde dharma, en over het Pad, de juiste levenswijze en meditatie, die je moet volgen om de 'verlichting' te bereiken, dus om werkelijk vrij en gelukkig te worden.



Tibet is een kleurijke samenleving.

De kleuren rood, saffraan geel, wijnrood, abrikoos, blauw, goud en purper zijn de meest voorkomende en uitbundige kleuren die gebruikt worden bij het versieren van tempelpoorten en tempeldecoraries, in de thanka-schilderijen en de traditionele kledij van mensen en monniken bij allerlei feestlijkheden.
Bij speciale bijeenkomsten en op feesten dragen de vrouwen vaak hun schitterende, met kralen en kleurrijke linten versierde hoofddeksels, en dragen zij schorten met turquoise, cadminumgele, vermiljoenrode en witte horizontale strepen.